Η εισαγωγική τοποθέτηση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου ανέδειξε τα βασικά ζητήματα που απασχολούν την τρέχουσα πολιτική και οικονομική συγκυρία, με έμφαση τόσο στη διεθνή θέση της χώρας όσο και στις εσωτερικές προκλήσεις της δημόσιας διοίκησης και των μεταρρυθμίσεων.
Στην αρχή της τοποθέτησής του, ο Πρωθυπουργός αναφέρθηκε στα συμπεράσματα του πρόσφατου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, επισημαίνοντας ότι οι αποφάσεις ήταν θετικές για τα ελληνικά συμφέροντα, τόσο σε ζητήματα κυριαρχικών δικαιωμάτων όσο και στο μεταναστευτικό. Ειδικότερα, υπογράμμισε ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαίωσε και πάλι τον παράνομο χαρακτήρα του λεγόμενου «τουρκολιβυκού μνημονίου», υποστηρίζοντας τη σταθερή θέση της Ελλάδας έναντι των παράνομων διεκδικήσεων, ενώ τόνισε ότι η ελληνική πλευρά ασκεί στην πράξη τα κυριαρχικά της δικαιώματα, μέσω πρωτοβουλιών όπως η οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Αίγυπτο, οι έρευνες για ενεργειακά κοιτάσματα και η ενίσχυση της ασφάλειας των νοτίων θαλασσίων συνόρων.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Πρωθυπουργός επεσήμανε ότι οι αντιδράσεις της Λιβύης οφείλονται στη διαρκή παρουσία και δραστηριότητα της Ελλάδας σε ζητήματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας και ασφάλειας, με αποτέλεσμα να εντείνονται οι κινήσεις που αμφισβητούν την ελληνική κυριαρχία. Τόνισε επίσης πως η Ελλάδα δεν θα πρέπει να ετεροκαθορίζει τις θέσεις της με βάση τις θέσεις τρίτων χωρών, αλλά να διατηρεί σταθερή και υπεύθυνη στάση, με έμφαση στην προάσπιση των εθνικών συμφερόντων και στη διαρκή ενεργοποίηση σε όλα τα ευρωπαϊκά και διεθνή φόρα.
Στο εσωτερικό μέτωπο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ, αναγνωρίζοντας δημόσια τις αδυναμίες της κρατικής διαχείρισης στο σύστημα αγροτικών ενισχύσεων. Υποστήριξε ότι, παρότι αντίστοιχα προβλήματα παρατηρούνται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, η έκταση και η ένταση του προβλήματος στην Ελλάδα ήταν μεγαλύτερη, γεγονός που αποδίδεται σε διαχρονικές παθογένειες της δημόσιας διοίκησης. Υπογράμμισε ότι η μεταφορά της ευθύνης του ΟΠΕΚΕΠΕ στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ήταν μια αναγκαία κίνηση, η οποία έγινε πριν το θέμα λάβει δημοσιότητα, ενώ σημείωσε ότι τα αποκαλυφθέντα περιστατικά ψηφοθηρικών και παλαιοκομματικών πρακτικών δεν μπορούν πλέον να γίνονται ανεκτά, ανεξαρτήτως πολιτικού χώρου. Επεσήμανε πως η κυβέρνηση έχει εντολή από τους πολίτες να αλλάξει τα κακώς κείμενα, όχι να τα διατηρήσει, απορρίπτοντας τη λογική του συμψηφισμού με ευθύνες προηγούμενων κυβερνήσεων.
Ο Πρωθυπουργός ανακοίνωσε τη σύσταση ειδικής ομάδας ελέγχου, με τη συμμετοχή της Οικονομικής Αστυνομίας, της ΑΑΔΕ και άλλων αρμόδιων φορέων, για τη διερεύνηση όλων των περιπτώσεων παράνομων καταβολών ενισχύσεων, με στόχο την επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και την αποκατάσταση της νομιμότητας. Τόνισε την ανάγκη για βαθύτερες μεταρρυθμίσεις στη λειτουργία του κράτους, αναγνωρίζοντας ότι αυτές συνεπάγονται πολιτικό κόστος, αλλά είναι απαραίτητες ώστε να σπάσει ο κύκλος των πελατειακών σχέσεων και να διαμορφωθεί ένα νέο υπόδειγμα σχέσης πολίτη και κράτους.
Παράλληλα, ανέδειξε το ψηφιακό κράτος και το gov.gr ως πρότυπο δημόσιας λειτουργίας, σημειώνοντας ότι οι ψηφιακές υπηρεσίες παρέχονται χωρίς διακρίσεις και χωρίς πολιτικά ανταλλάγματα, γεγονός που πρέπει να αποτελέσει οδηγό για τη συνολική λειτουργία του κράτους. Έφερε ως παράδειγμα την επίλυση του προβλήματος των εκκρεμών συντάξεων, επισημαίνοντας ότι πλέον δεν απαιτείται πολιτική παρέμβαση για την επίλυση των ζητημάτων των πολιτών, ενώ αναφέρθηκε σε τομές όπως η ηλεκτρονική συνταγογράφηση και η αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας, που έχουν βελτιώσει την καθημερινή λειτουργία του δημόσιου τομέα και έχουν περιορίσει τις πολιτικές παρεμβάσεις.
Στη συνέχεια, ο Πρωθυπουργός εστίασε στα βασικά ζητήματα που απασχολούν την ατζέντα του Υπουργικού Συμβουλίου, αρχίζοντας από την ενεργοποίηση τριών νέων ευρωπαϊκών ταμείων. Όπως ανέφερε, τα ταμεία αυτά, με συνολικούς πόρους που ξεπερνούν τα οκτώ δισεκατομμύρια ευρώ, αποτελούν συνέχεια του Ταμείου Ανάκαμψης, καλύπτοντας ανάγκες που εκτείνονται πέρα από το 2026. Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, γνωστό διεθνώς ως Social Climate Fund, στοχεύει στον εκσυγχρονισμό των δημόσιων συγκοινωνιών στις μεγάλες αστικές περιοχές, την κατασκευή νέων κοινωνικών κατοικιών και φοιτητικών εστιών, καθώς και στη στήριξη των νοικοκυριών και των μικρών επιχειρήσεων απέναντι στο ενεργειακό κόστος. Το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, ή Modernization Fund, έρχεται να στηρίξει την ελληνική βιομηχανία στη μετάβασή της σε πιο ενεργειακά αποδοτικές και πράσινες πρακτικές, ενώ μπορεί να υποστηρίξει και παρεμβάσεις στις μεταφορές, συμπεριλαμβανομένης της ακτοπλοΐας. Το τρίτο ταμείο, το Ταμείο Απανθρακοποίησης των Νήσων, επικεντρώνεται στη χρηματοδότηση σημαντικών ηλεκτρικών διασυνδέσεων που θα επιτρέψουν στα μεγάλα νησιά να συνδεθούν με το ηπειρωτικό δίκτυο, καθώς και στη στήριξη έργων διαχείρισης υδάτινων πόρων, ειδικά όπου το πρόβλημα της λειψυδρίας είναι οξύτερο. Όλα τα παραπάνω συνιστούν μια μεγάλη προσθήκη στο χρηματοδοτικό μείγμα της χώρας, με ορίζοντα το 2032, και αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής για την κλιματική μετάβαση και την ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης.
Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στο νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας, το οποίο χαρακτήρισε ως αντιγραφειοκρατικό και φιλεργατικό. Το νομοσχέδιο αυτό επιταχύνει τις διαδικασίες προσλήψεων, ψηφιοποιεί τη διαχείριση των συμβάσεων εργασίας και παρέχει τη δυνατότητα κάλυψης έκτακτων αναγκών με ευέλικτες μορφές απασχόλησης. Όπως σημείωσε, πολλές από τις αλλαγές που εισάγονται απαντούν σε αιτήματα τόσο εργοδοτών όσο και εργαζομένων, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση μιας πιο σύγχρονης και λειτουργικής αγοράς εργασίας. Τόνισε την ανάγκη ακριβούς και σαφούς ενημέρωσης για τις προβλέψεις του νομοσχεδίου, ώστε να αποφευχθεί η παραπληροφόρηση και η διαστρέβλωση από την αντιπολίτευση, που συχνά επικεντρώνεται σε ζητήματα της αγοράς εργασίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη νέα εθνική στρατηγική για την τεχνητή νοημοσύνη, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για έναν τομέα που αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας. Όπως είπε, έχει γίνει σημαντική προεργασία και η χώρα χρειάζεται να δώσει έμφαση στην ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων, στην αξιοποίηση νέων τεχνολογιών και στην ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στις υπηρεσίες του κράτους και της αγοράς. Μάλιστα, πρότεινε συμβολικά να προστεθεί η τεχνητή νοημοσύνη και στον τίτλο του αρμόδιου υπουργείου, για να σηματοδοτηθεί η βαρύτητα που δίνει η κυβέρνηση σε αυτή τη νέα τεχνολογική επανάσταση.
Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του, ο Πρωθυπουργός υπενθύμισε τις δυσκολίες που αντιμετώπισε η χώρα πριν από δέκα χρόνια, με τις τράπεζες να παραμένουν κλειστές, capital controls και το δημοψήφισμα που οδήγησε στην επιβολή τρίτου μνημονίου. Τόνισε πως η μνήμη εκείνης της περιόδου πρέπει να παραμένει ζωντανή, όχι μόνο για να αναγνωρίζονται οι επιτυχίες και τα λάθη του σήμερα, αλλά κυρίως για να καταστεί σαφές ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να επιστρέψει ποτέ ξανά σε καταστάσεις πολιτικής και οικονομικής αστάθειας. Με έμφαση στην αυτοκριτική και στη συνέχιση των μεταρρυθμιστικών πρωτοβουλιών, κατέληξε λέγοντας ότι το βασικό ζητούμενο είναι η οικοδόμηση ενός σύγχρονου, αποτελεσματικού και δίκαιου κράτους, που ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις των πολιτών και στις προκλήσεις της εποχής.
