Ακολουθώντας τις ανακοινώσεις στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εξειδίκευσε το οικονομικό σχέδιο της κυβέρνησης, το οποίο, για την περίοδο 2025-2026, ξεδιπλώνεται σε τρεις βασικούς άξονες: τη δημιουργία ενός ισχυρού δημοσιονομικού πλαισίου μέσω της ενίσχυσης των δημοσίων επενδύσεων και της ταχείας απορρόφησης ευρωπαϊκών πόρων, την ενεργοποίηση ενός πλέγματος χρηματοδοτικών εργαλείων για τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα και τη θέσπιση φορολογικών κινήτρων για την προσέλκυση επενδύσεων σε κλάδους στρατηγικής σημασίας.
Στον πυρήνα της επενδυτικής στρατηγικής βρίσκεται η απόφαση για μόνιμη αύξηση του εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατά 500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, αρχής γενομένης από το 2025. Η κίνηση αυτή, σε συνδυασμό με την πλήρη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, διαμορφώνει τον συνολικό προϋπολογισμό του προγράμματος στο ιστορικό ύψος των 16,7 δισεκατομμυρίων ευρώ για το 2026, ποσό αυξημένο κατά 2,1 δισ. σε σχέση με τα 14,6 δισ. του 2025 και αυξημένο κατά περισσότερο από 210% σε σύγκριση με το 2019. Παράλληλα, τίθεται ως κορυφαία πρόκληση η πλήρης απορρόφηση του Ταμείου Ανάκαμψης, με στόχο την εισροή επιχορηγήσεων ύψους 4,9 δισ. το 2025 και των υπολειπόμενων 7,2 δισ. το 2026.
Για την επίτευξη των στόχων του Ταμείου Ανάκαμψης, προγραμματίζεται η υποβολή του έβδομου αιτήματος για επιχορηγήσεις ύψους 1,7 δισ. ευρώ τον προσεχή Νοέμβριο, καθώς και δύο διαδοχικών αιτημάτων για το δανειακό σκέλος, ύψους 2,1 δισ. και 1,8 δισ. ευρώ αντίστοιχα. Οι συνολικές εκταμιεύσεις από το Ταμείο, συμπεριλαμβανομένων των δανείων, αναμένεται να αυξηθούν από 17,4 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025 σε 21,1 δισεκατομμύρια το 2026. Τον αναπτυξιακό σχεδιασμό έρχεται να συμπληρώσει η ενεργοποίηση, από την 1η Ιανουαρίου 2026, τριών νέων ευρωπαϊκών ταμείων συνολικού ύψους 8 δισεκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο με 4,5 δισ., το Ταμείο Εκμοντερνισμού με 1,8 δισ., και το Ταμείο Απανθρακοποίησης με 1,8 δισ. ευρώ.
Ένα ειδικό και εξαιρετικά ισχυρό κίνητρο θεσπίζεται για την προσέλκυση επενδύσεων σε τομείς που ενισχύουν τη βιομηχανική βάση και την τεχνολογική αυτονομία της χώρας. Για αρχικές επενδύσεις που θα ξεκινήσουν τα έτη 2026, 2027 και 2028 στους τομείς της κατασκευής όπλων, μηχανοκίνητων οχημάτων και αεροσκαφών, οι σχετικές δαπάνες θα εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα προσαυξημένες κατά εκατό τοις εκατό. Αυτό το καθεστώς «υπερ-απόσβεσης» λειτουργεί ως μια ισχυρή φορολογική ασπίδα, με την προϋπόθεση η επένδυση να διατηρείται για τουλάχιστον πέντε έτη και το συνολικό ύψος των ενισχύσεων να ανέρχεται μέχρι τα 150 εκατομμύρια ευρώ.
Για τη στήριξη της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, δρομολογείται ένα πλέγμα δράσεων. Το εγγυοδοτικό πρόγραμμα InvestEU ενισχύεται με 300 εκατομμύρια ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, με στόχο την κινητοποίηση δανείων 3,6 δισεκατομμυρίων για τουλάχιστον 25.000 ΜμΕ. Παράλληλα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα ενισχύει το Ταμείο ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ με επιπλέον 780 εκατομμύρια ευρώ, φτάνοντας τα 3,3 δισεκατομμύρια συνολικά. Από το ΕΣΠΑ 2021-2027 σχεδιάζονται νέες δράσεις που θα ξεκινήσουν το 2025, μεταξύ των οποίων μία ύψους 50 εκατομμυρίων για κλάδους με υστέρηση στο εμπορικό ισοζύγιο, μία για την αυτοαπασχόληση πτυχιούχων ύψους 70 εκατομμυρίων, και μία δράση 50 εκατομμυρίων μέσω της πρωτοβουλίας STEP για επενδύσεις σε κρίσιμες τεχνολογίες.
Τον σχεδιασμό συμπληρώνουν νέα, εξειδικευμένα χρηματοδοτικά εργαλεία και στοχευμένες παρεμβάσεις. Εντός του 2026, αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία το Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας με προϋπολογισμό έως 170 εκατομμύρια ευρώ, το Ταμείο Εγγυοδοσίας DeLFI Plus με προϋπολογισμό έως 500 εκατομμύρια, και το Patent Fund, ύψους 41,4 εκατομμυρίων, για την υποστήριξη της κατοχύρωσης ευρεσιτεχνιών. Επιπλέον, θεσπίζεται ειδικό καθεστώς ενίσχυσης ύψους 150 εκατομμυρίων για επιχειρήσεις στους κλάδους της Άμυνας και της Υγείας, ενώ στις λιγνιτικές περιοχές θα προκηρυχθεί εντός του 2025 δράση για μικρά επενδυτικά σχέδια, την οποία θα ακολουθήσει νέος κύκλος ύψους 200 εκατομμυρίων το 2026.
Στο πεδίο των άμεσων παρεμβάσεων για νοικοκυριά και επαγγελματίες, από την 1η Ιανουαρίου 2026 καταργείται οριστικά το τέλος συνδρομητικής τηλεόρασης. Παράλληλα, από το φορολογικό έτος 2025, επεκτείνεται η μείωση κατά 50% του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος για ελεύθερους επαγγελματίες σε όλους τους οικισμούς εκτός Αττικής με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους, ενώ εξαιρούνται πλήρως από αυτό οι νέες μητέρες ελεύθεροι επαγγελματίες για τρία έτη. Στον τομέα της υγείας, το Ταμείο Καινοτομίας Φαρμάκων θα ενεργοποιηθεί τον Ιανουάριο του 2026, με ετήσιο προϋπολογισμό 50 εκατομμυρίων ευρώ, για την επιτάχυνση της πρόσβασης των ασθενών σε καινοτόμες θεραπείες.
Οι παραπάνω παρεμβάσεις συμπληρώνουν τα μέτρα για τη στέγαση. Συγκεκριμένα, επεκτείνονται έως το τέλος του 2026 η αναστολή του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές και η μείωση φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων. Επιπλέον, διατηρείται ο περιορισμός για νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις στα τρία κεντρικά διαμερίσματα της Αθήνας. Τα μέτρα αυτά πλαισιώνουν τις νέες ελαφρύνσεις, όπως η στοχευμένη κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε 12.720 οικισμούς, η θέσπιση νέου φορολογικού συντελεστή για εισοδήματα από ενοίκια, η επιστροφή ενός ενοικίου στους δικαιούχους και ο διπλασιασμός της επιδότησης του προγράμματος «Ανακαινίζω-Νοικιάζω» στα 8.100 ευρώ, την ώρα που το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ» συνεχίζεται με υψηλούς ρυθμούς απορρόφησης.
