Ο Εμπορικός Σύλλογος Αθηνών ανακοίνωσε τα αποτελέσματα της έρευνας για την αγοραστική κίνηση κατά τις χειμερινές εκπτώσεις του 2026. Σύμφωνα με τη δήλωση του προέδρου Θάνου Τσαγγάρη, η συγκεκριμένη εκπτωτική περίοδος δεν λειτούργησε ως μοχλός τόνωσης, καθώς η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων, αγγίζοντας το ογδόντα πέντε τοις εκατό, κατέγραψε πτώση του κύκλου εργασιών. Το δείγμα της έρευνας περιελάμβανε τετρακόσια είκοσι έξι εμπορικά σημεία που ανέδειξαν μια πραγματικότητα που δεν επιδέχεται ωραιοποιήσεις.
Κατά τον μήνα Ιανουάριο, η μείωση του τζίρου κυμάνθηκε μεταξύ δέκα και είκοσι τοις εκατό, ενώ τον Φεβρουάριο η πτώση διευρύνθηκε από είκοσι έως σαράντα τοις εκατό. Σχεδόν οι μισές ερωτηθείσες επιχειρήσεις, καταγράφοντας ποσοστό σαράντα τέσσερα κόμμα έξι τοις εκατό, υπέστησαν συρρίκνωση εσόδων που ξεπερνά το είκοσι ένα τοις εκατό. Αντίθετα, μόλις το επτά κόμμα πέντε τοις εκατό των συμμετεχόντων διατήρησε τα έσοδά του στα ίδια επίπεδα με την προηγούμενη χρονιά.
Σύμφωνα με τον κύριο Τσαγγάρη, καταγράφεται ραγδαία αύξηση των κενών καταστημάτων στους εμπορικούς δρόμους, βάσει δεδομένων της ΕΛΣΤΑΤ. Χωρίς άμεσες διορθωτικές παρεμβάσεις, το πενήντα τοις εκατό των μικρομεσαίων επιχειρήσεων αντιμετωπίζει άμεσο κίνδυνο αναστολής λειτουργίας μέσα στα επόμενα δύο χρόνια. Η έρευνα ανέδειξε πως το ογδόντα έξι κόμμα τέσσερα τοις εκατό των επαγγελματιών θεωρεί πως ο αθέμιτος ανταγωνισμός και η μείωση εισοδήματος συνθέτουν έναν ασφυκτικό κλοιό.
Ανησυχητική μείωση εσόδων και προβλήματα ρευστότητας
Η υποτονική καταναλωτική ζήτηση οδήγησε σε σημαντικό πρόβλημα ρευστότητας για τον εμπορικό κόσμο, καθώς το σαράντα τρία κόμμα δύο τοις εκατό των καταστημάτων ολοκλήρωσε τη σεζόν με αδιάθετα αποθέματα. Ως κύρια αιτία της κατάστασης προσδιορίζεται η δραματική μείωση του εισοδήματος εξαιτίας των αυξημένων δαπανών για ενέργεια, στέγαση και τρόφιμα. Επιπλέον, ένα ποσοστό δώδεκα κόμμα δύο τοις εκατό των επιχειρήσεων κατέγραψε αδιάθετο εμπόρευμα άνω του σαράντα ένα τοις εκατό.
Παράλληλα, τα μικρομεσαία εμπορικά καταστήματα δέχονται πιέσεις από τη μεταφορά τζίρου προς τις μεγάλες αλυσίδες και τις διεθνείς ψηφιακές πλατφόρμες. Το πενήντα επτά τοις εκατό των ερωτηθέντων χαρακτήρισε καθοριστική την αρνητική επιρροή των διαρκών προσφορών πολυεθνικών εταιρειών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Στο ίδιο πλαίσιο, το τριάντα έξι κόμμα δύο τοις εκατό των επαγγελματιών εκτιμά ότι το ηλεκτρονικό εμπόριο απορρόφησε από είκοσι ένα έως τριάντα τοις εκατό του κύκλου εργασιών τους.
Αίτημα για αλλαγή του θεσμικού πλαισίου
Ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών επεσήμανε ότι ο Νόμος 4965/2022 αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα επιδείνωσης, δημιουργώντας ένα καθεστώς μόνιμων προσφορών. Το ενενήντα εννέα κόμμα οκτώ τοις εκατό των συμμετεχόντων στην έρευνα θεωρεί ότι η απελευθέρωση των προσφορών έχει αποδυναμώσει πλήρως τις θεσμοθετημένες εκπτώσεις. Η πρακτική αυτή στερεί από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις το βασικό εργαλείο ρευστοποίησης αποθεμάτων που ίσχυε για δεκαετίες.
Ο σύλλογος προχώρησε στην αποστολή πέντε επίσημων αιτημάτων προς τον Υπουργό Ανάπτυξης, με σκοπό τη διεξαγωγή συνάντησης για την τεκμηριωμένη παρουσίαση της συρρίκνωσης του τζίρου. Ωστόσο, η αιτούμενη επαφή δεν κατέστη δυνατή, με τα προβλήματα να παραμένουν χωρίς άμεση θεσμική αντιμετώπιση. Το ενενήντα επτά κόμμα τέσσερα τοις εκατό των εμπόρων ζητά πλέον την άμεση αλλαγή του θεσμικού πλαισίου για τις προσφορές.
Ανάλυση του επιμελητηρίου για τον πληθωρισμό
Ανεξάρτητα, το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς ανέλυσε τους λόγους για το «άδοξο τέλος» των χειμερινών εκπτώσεων, επισημαίνοντας την επιμονή του πληθωρισμού. Σύμφωνα με τη Eurostat, ο ετήσιος πληθωρισμός στην Ελλάδα τον Ιανουάριο διαμορφώθηκε στο δύο κόμμα οκτώ τοις εκατό, ενώ η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε τη μικρότερη ετήσια αύξηση της τελευταίας πενταετίας στο λιανικό εμπόριο. Η άνοδος των τιμών υπολείπεται του πληθωρισμού κατά μισή μονάδα, γεγονός που επηρέασε τις προσδοκίες των εμπόρων.
Οι πωλήσεις στο λιανεμπόριο εμφάνισαν στασιμότητα, με μια μόνο μικρή ετήσια αύξηση δύο τοις εκατό, αντί της αναμενόμενης σταθεροποίησης της κατανάλωσης. Μοναδική εξαίρεση αποτέλεσε ο κύκλος εργασιών των Σούπερ Μάρκετ με αύξηση τέσσερα κόμμα τέσσερα τοις εκατό, που για πρώτη φορά ξεπέρασε το είκοσι επτά τοις εκατό του συνολικού τζίρου λιανικής. Περίπου τέσσερις στους δέκα καταναλωτές θεώρησαν την εκπτωτική περίοδο «αδιάφορη» λόγω της παγιωμένης ακρίβειας.
Επτά παράγοντες αύξησης τιμών στην ένδυση
Η αύξηση του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή στην ένδυση και υπόδηση έφτασε το οκτώ τοις εκατό τον Ιανουάριο του 2026 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Το ΕΒΕΠ αποδίδει το αποτέλεσμα αυτό σε επτά παράγοντες, όπως το ισχυρό εποχικό αποτέλεσμα, το αυξημένο κόστος εισαγωγών και τα ακριβότερα λειτουργικά έξοδα. Η άνοδος αυτή δεν υποδηλώνει υπερθέρμανση της αγοράς, αλλά είναι αποτέλεσμα εξωγενών πιέσεων και στατιστικών συγκρίσεων.
Ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ, Βασίλης Κορκίδης, υπογράμμισε ότι οι χειμερινές εκπτώσεις ανέδειξαν την οικονομική κόπωση των καταναλωτών, οι οποίοι περιορίζουν τις αγορές για να καλύψουν βασικές δαπάνες. Παρά την εκτίμηση ότι ο τζίρος στη λιανική το δίμηνο μπορεί να ξεπεράσει τα έξι δισεκατομμύρια ευρώ, η αγορά απαιτεί νέα εργαλεία για να ανανεωθεί το ενδιαφέρον των πολιτών. Η αναδιάταξη της καταναλωτικής συμπεριφοράς καθιστά επιτακτική την επαναξιολόγηση των συνθηκών επιβίωσης των εμπορικών επιχειρήσεων.
