Στη Βουλή κατατέθηκε το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για την ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης, με ρυθμίσεις για ανοιχτά ταμεία, φορολογικά κίνητρα και φορητότητα κατοχυρωμένων δικαιωμάτων. Το σχέδιο νόμου διευρύνει τις επιλογές συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης για εργαζόμενους, επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες.Το νομοσχέδιο εισάγει τρεις κεντρικές παρεμβάσεις στην πρόσβαση, τη φορολόγηση και τη μεταφορά δικαιωμάτων.
Η επαγγελματική ασφάλιση αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος και λειτουργεί συμπληρωματικά προς την υποχρεωτική δημόσια κοινωνική ασφάλιση. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ενιαία λειτουργία υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, με ισοδύναμες υποχρεώσεις και κίνητρα για Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και ασφαλιστικές εταιρείες. Η συζήτηση στην αρμόδια Επιτροπή αρχίζει στις 30 Ιουλίου, καθώς το σχέδιο νόμου εισέρχεται στην κοινοβουλευτική επεξεργασία.
Ανοιχτή πρόσβαση για μικρότερες ελληνικές επιχειρήσεις
Πρώτη παρέμβαση αποτελεί η εισαγωγή Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ανοιχτών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, γνωστών ως ΟΑΠΕΣ. Ανοιχτά ταμεία για μικρότερες επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες προβλέπονται με στόχο τη διευκόλυνση της πρόσβασης στην επαγγελματική ασφάλιση. Η ρύθμιση συνδέεται με τη δομή της ελληνικής οικονομίας, όπου μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων διαθέτει περιορισμένο αριθμό εργαζομένων και έως σήμερα αντιμετώπιζε σημαντικά εμπόδια στην αξιοποίηση της συμπληρωματικής ασφάλισης του δεύτερου πυλώνα.
Το υπουργείο αναφέρει ότι το πλαίσιο ενισχύει την προστασία των ασφαλισμένων, παρέχει περισσότερη διαφάνεια και καλύτερη ενημέρωση για την πορεία της επένδυσής τους και δίνει δυνατότητα πρόσθετων παροχών. Για τις επιχειρήσεις, προβλέπεται η δυνατότητα εργοδοτικής παροχής μέσω συλλογικής σύμβασης, καθώς και η αξιοποίηση της επαγγελματικής ασφάλισης ως εργαλείου προσέλκυσης και διατήρησης εργαζομένων. Πάνω από το 90% των προτάσεων των φορέων ενσωματώθηκε, κατά το υπουργείο, πριν και κατά τη διαδικασία της διαβούλευσης.
Φορολογικά κίνητρα με νέα όρια εισφορών
Η δεύτερη παρέμβαση αφορά το πλαίσιο φορολογικών κινήτρων για τα προγράμματα επαγγελματικής συνταξιοδότησης. Το νομοσχέδιο προβλέπει ότι οι εισφορές εκπίπτουν κατά 100%, ενώ αυξάνει τα ανώτατα όρια εισφορών. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, το ετήσιο πλαφόν ορίζεται στις 35.000 ευρώ και για τους μισθωτούς στο 35% του ετήσιου εισοδήματός τους. Οι εισφορές εκπίπτουν κατά 100%, σύμφωνα με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις.
Η φορολογία των παροχών αποσυνδέεται από τα έτη ασφάλισης και συνδέεται με την ηλικία εξόδου από το πρόγραμμα. Για έξοδο από το 62ο έως το 67ο έτος, προβλέπεται φορολόγηση 10% για εφάπαξ παροχή και 5% για σύνταξη. Μετά το 67ο έτος, οι συντελεστές μειώνονται σε 5% για εφάπαξ παροχή και 2,5% για σύνταξη. Χαμηλότεροι συντελεστές μετά το 67ο έτος προβλέπονται επίσης μαζί με την κατάργηση της φορολογικής επιβάρυνσης για εργαζόμενους που εισέρχονται στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία.
Φορητότητα δικαιωμάτων και εποπτικές δικλίδες προστασίας
Η τρίτη παρέμβαση εισάγει πλήρη φορητότητα δικαιωμάτων, ώστε η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μη συνεπάγεται απώλεια ή αποδυνάμωση των κατοχυρωμένων δικαιωμάτων. Στην ομαδική φορητότητα προβλέπεται η μεταβίβαση ολόκληρων συνταξιοδοτικών προγραμμάτων από Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης σε άλλο ταμείο ή σε ΟΑΠΕΣ, καθώς και μεταξύ ΟΑΠΕΣ. Τέσσερις διαδρομές ομαδικής μεταβίβασης περιλαμβάνει η προτεινόμενη ρύθμιση μεταξύ των δύο κατηγοριών φορέων.
Προβλέπεται ακόμη ατομική φορητότητα για εργαζομένους που αλλάζουν εργασία και επιθυμούν να μεταφέρουν τα κατοχυρωμένα δικαιώματά τους σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης. Ατομική φορητότητα για αλλαγή εργασίας συνδυάζεται με εποπτικές δικλίδες προστασίας των ασφαλισμένων υπό την Τράπεζα της Ελλάδος. Το υπουργείο αποδίδει στο νέο πλαίσιο οφέλη για τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση, τη συσσώρευση επενδυτικών κεφαλαίων, τη διοχέτευση ρευστότητας στην οικονομία και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο.
