Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την επίσημη πρόταση για τη δημιουργία του «EU Inc.», ενός νέου, προαιρετικού εταιρικού πλαισίου που αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του λεγόμενου 28ου καθεστώτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πρωτοβουλία στοχεύει στην άρση των γραφειοκρατικών εμποδίων που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις κατά την επέκτασή τους πέρα από τα εθνικά σύνορα, προσφέροντας ένα ψηφιακό σύνολο κανόνων για την ίδρυση και λειτουργία εταιρειών. Η Πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επισήμανε ότι οι επιχειρηματίες θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να συστήνουν μια εταιρεία εντός 48 ωρών, από οποιοδήποτε σημείο της Ένωσης, με κόστος χαμηλότερο των 100 € και χωρίς την απαίτηση ελάχιστου μετοχικού κεφαλαίου.
Η ανάγκη για αυτή τη μεταρρύθμιση προκύπτει από το γεγονός ότι οι καινοτόμες επιχειρήσεις στην Ευρώπη βρίσκονται αντιμέτωπε με 27 διαφορετικά εθνικά νομικά συστήματα και περισσότερες από 60 εταιρικές μορφές. Αυτή η πολυπλοκότητα προκαλεί σημαντικές καθυστερήσεις στην ανάπτυξη των εταιρειών, αυξάνοντας παράλληλα τα λειτουργικά έξοδα και αποθαρρύνοντας την επιχειρηματική κλίμακα. Η πρόταση ευθυγραμμίζεται με τις συστάσεις της έκθεσης Ντράγκι για τη βελτίωση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, επιδιώκοντας να διατηρήσει τα ταλέντα εντός της ηπείρου. Το νέο πλαίσιο δεν αντικαθιστά τα εθνικά συστήματα, αλλά λειτουργεί ως μια εναλλακτική επιλογή για όσους επιθυμούν μια ομοιογενή λειτουργία στην ενιαία αγορά.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει νέο εταιρικό πλαίσιο
Η νέα ρύθμιση εισάγει την αρχή της ψηφιακής εξ ορισμού λειτουργίας, απαιτώντας από τις εταιρείες να υποβάλουν τα στοιχεία τους μόνο μία φορά μέσω μιας κεντρικής διεπαφής. Η διεπαφή αυτή θα συνδέει τα εθνικά μητρώα επιχειρήσεων, ενώ σε δεύτερο στάδιο η Επιτροπή σχεδιάζει τη δημιουργία ενός κεντρικού ευρωπαϊκού μητρώου. Με αυτόν τον τρόπο, οι οντότητες EU Inc. θα λαμβάνουν αυτόματα αριθμό φορολογικού μητρώου και ΦΠΑ χωρίς επιπλέον γραφειοκρατικές διαδικασίες. Η μέγιστη ψηφιοποίηση των συναλλαγών με τις δημόσιες αρχές θα υποστηριχθεί επίσης από το Ευρωπαϊκό Ψηφιακό Πορτοφόλι Επιχειρήσεων, διασφαλίζοντας την ταχύτητα και τη διαφάνεια σε όλο τον κύκλο ζωής μιας επιχείρησης.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διευκόλυνση της εκκαθάρισης και της επανεκκίνησης για τους ιδρυτές καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων. Οι διαδικασίες αφερεγγυότητας απλοποιούνται με τη χρήση τυποποιημένων εντύπων και την προαιρετική εκπροσώπηση από δικηγόρο, μειώνοντας δραστικά το χρόνο και το κόστος κλεισίματος μιας δραστηριότητας. Οι εταιρείες που επενδύουν τουλάχιστον το 10% των λειτουργικών τους εξόδων στην έρευνα και ανάπτυξη θεωρούνται καινοτόμες και δικαιούνται πρόσβαση σε αυτές τις επιταχυνόμενες διαδικασίες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η δυνατότητα γρήγορης εκκαθάρισης θα επιτρέψει στους επιχειρηματίες να δοκιμάζουν νέες ιδέες με μικρότερο ρίσκο, ενισχύοντας τη δυναμική της ευρωπαϊκής οικονομίας συνολικά.
Ψηφιακές διαδικασίες για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας
Το προτεινόμενο πλαίσιο ενισχύει την ελκυστικότητα της ευρωπαϊκής αγοράς για τους επενδυτές, αφαιρώντας την ανάγκη για αυτοπρόσωπη παρουσία και διαμεσολαβητές στις μεταβιβάσεις μετοχών. Οι εταιρείες EU Inc. θα απολαμβάνουν ευελιξία στις μετοχές, έχοντας τη δυνατότητα να δημιουργούν διαφορετικές κατηγορίες τίτλων με ποικίλα δικαιώματα ψήφου ή οικονομικά οφέλη. Αυτό το εργαλείο θεωρείται κρίσιμο για την αποτροπή εχθρικών εξαγορών, επιτρέποντας στους ιδρυτές να διατηρούν τον έλεγχο του οράματός τους καθώς αντλούν νέα κεφάλαια. Επιπλέον, τα κράτη μέλη θα έχουν τη διακριτική ευχέρεια να επιτρέπουν σε αυτές τις εταιρείες την πρόσβαση στα χρηματιστήρια, διευκολύνοντας περαιτέρω τη χρηματοδότησή τους.
Παράλληλα, το EU Inc. εισάγει βελτιωμένους όρους για την προσέλκυση εξειδικευμένου προσωπικού μέσω της θέσπισης πανευρωπαϊκών προγραμμάτων δικαιωμάτων προαίρεσης μετοχών για τους εργαζόμενους. Τα δικαιώματα προαίρεσης μετοχών θα φορολογούνται μόνο κατά την πώλησή τους, ένα μέτρο που κρίνεται ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση ταλέντων σε νεοφυείς επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν άμεσα ρευστότητα. Η Επιτροπή εξετάζει επίσης το ενδεχόμενο να επιτραπεί η πλήρη διασυνοριακή τηλεργασία για αυτές τις επιχειρήσεις, στο πλαίσιο του επερχόμενου πακέτου για τη δίκαιη εργασιακή κινητικότητα. Αυτές οι πρωτοβουλίες στοχεύουν στην οικοδόμηση ενός εργασιακού περιβάλλοντος που ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σύγχρονης, ψηφιοποιημένης οικονομίας.
Ελκυστικοί όροι για επενδυτές και εξειδικευμένο ταλέντο
Στο μέτωπο της φορολογίας, η Επιτροπή προτείνει το σύστημα Head Office Tax (HOT), το οποίο θα επιτρέπει στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να εφαρμόζουν τους φορολογικούς κανόνες της χώρας καταγωγής τους. Η πρωτοβουλία BEFIT στοχεύει στη δημιουργία ενός ενιαίου νομοθετικού πλαισίου για τη φορολογία των εταιρειών στην ΕΕ, μειώνοντας το διοικητικό φόρτο. Για την αποτελεσματική εφαρμογή αυτών των κανόνων, τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να συστήσουν εξειδικευμένα δικαστικά τμήματα που θα επιλαμβάνονται των διαφορών που αφορούν το εταιρικό δίκαιο του EU Inc. Η εξειδίκευση αυτή αναμένεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών μέσω της ταχύτερης και συνεκτικότερης έκδοσης δικαστικών αποφάσεων.
Για τη διασφάλιση της διαφάνειας, υιοθετείται μια Σύσταση για τους ορισμούς των καινοτόμων επιχειρήσεων και των νεοφυών μονάδων υψηλής κλίμακας. Μια εταιρεία ορίζεται ως καινοτόμος startups εάν απασχολεί λιγότερους από 100 εργαζόμενους και έχει κύκλο εργασιών κάτω των 10.000.000 €. Η θέσπιση κοινών προτύπων θα επιτρέψει την καλύτερη παρακολούθηση των ευρωπαϊκών πολιτικών και θα παρέχει βεβαιότητα σε επενδυτές και υπεύθυνους λήψης αποφάσεων. Αυτή η συστηματική ταξινόμηση αποτελεί προϋπόθεση για τη στόχευση των χρηματοδοτικών εργαλείων και την υποστήριξη των επιχειρήσεων που φέρουν τον υψηλότερο βαθμό τεχνολογικού κινδύνου.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διευκρινίζει ότι το νέο πλαίσιο σέβεται πλήρως τα υφιστάμενα εθνικά εργασιακά και κοινωνικά πρότυπα, τα οποία παραμένουν σε ισχύ. Οι κανόνες για τους μισθούς, το χρόνο εργασίας και την προστασία από τις απολύσεις θα εφαρμόζονται στις εταιρείες EU Inc. με τον ίδιο τρόπο που ισχύουν για τις εθνικές επιχειρήσεις. Επιπλέον, περιλαμβάνονται διασφαλίσεις που εμποδίζουν τη χρησιμοποίηση του νέου καθεστώτος για την παράκαμψη των δικαιωμάτων των εργαζομένων, όπως τα δικαιώματα συνδιοίκησης στα διοικητικά συμβούλια. Η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι η πρόταση δεν θίγει τις ισχύουσες συλλογικές συμβάσεις εργασίας.
