Η εξέλιξη αυτή έρχεται μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης και τις επισημάνσεις του Ελληνικού Συνδέσμου Ηλεκτρονικού Εμπορίου (GR.EC.A.), καθώς και άλλων φορέων της αγοράς. Ο GR.EC.A. είχε προχωρήσει σε επίσημη θεσμική παρέμβαση προς το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, αναδεικνύοντας τις επιπτώσεις της προτεινόμενης ρύθμισης στη λειτουργία των επιχειρήσεων ηλεκτρονικού εμπορίου και την ανάγκη διασφάλισης ισότιμων όρων ανταγωνισμού.
Η επίμαχη διάταξη δεν συμπεριλήφθηκε τελικά στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή στις 26 Οκτωβρίου 2026, με αποτέλεσμα να διατηρείται το υφιστάμενο καθεστώς πληρωμών στις αντικαταβολές.
Τι προέβλεπε η αρχική ρύθμιση
Η προτεινόμενη διάταξη, η οποία είχε συμπεριληφθεί στα άρθρα 299 και 300 του σχεδίου νόμου που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση τον Οκτώβριο του 2026, προέβλεπε ότι οι αγορές αγαθών που παραδίδονται σε ιδιώτες μέσω εταιρειών ταχυμεταφορών θα έπρεπε να εξοφλούνται αποκλειστικά με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής, ανεξαρτήτως της αξίας της συναλλαγής.
Στην πράξη, αυτό θα σήμαινε ότι ένας καταναλωτής που πραγματοποιεί αγορά μέσω ηλεκτρονικού καταστήματος δεν θα μπορούσε να πληρώσει με μετρητά κατά την παραλαβή της παραγγελίας του, ακόμη και για προϊόντα μικρής αξίας.
Η αντικαταβολή ως μέθοδος εξόφλησης κατά την παράδοση δεν θα καταργούνταν, ωστόσο η πληρωμή θα έπρεπε να πραγματοποιείται αποκλειστικά με κάρτα ή άλλο ηλεκτρονικό μέσο.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη δημιούργησε προβληματισμούς σχετικά με την αναλογικότητα του μέτρου, τη διαφορετική μεταχείριση μεταξύ φυσικού και ηλεκτρονικού εμπορίου, καθώς και τις λειτουργικές επιπτώσεις στις επιχειρήσεις.
Η θεσμική παρέμβαση του GR.EC.A.
Ο GR.EC.A., στο πλαίσιο του θεσμικού του ρόλου για την εκπροσώπηση και υποστήριξη του ελληνικού ηλεκτρονικού εμπορίου, παρακολούθησε από την πρώτη στιγμή τη συγκεκριμένη νομοθετική πρωτοβουλία, αναλαμβάνοντας δράσεις ενημέρωσης και παρέμβασης.
Ειδικότερα, ο Σύνδεσμος απέστειλε επίσημη επιστολή προς τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Κυριάκο Πιερρακάκη, παρουσιάζοντας τις θέσεις και τις παρατηρήσεις του επί των προτεινόμενων διατάξεων.
Στην παρέμβασή του, ο GR.EC.A. αναγνώρισε τη σημασία της ενίσχυσης των ηλεκτρονικών συναλλαγών, της διαφάνειας και της αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής, επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη οι σχετικές ρυθμίσεις να είναι αναλογικές, εφαρμόσιμες και να διασφαλίζουν ισότιμους όρους ανταγωνισμού.
Οι βασικοί προβληματισμοί που αναδείχθηκαν επικεντρώθηκαν στα ακόλουθα ζητήματα:
- Ισότιμοι όροι ανταγωνισμού: Η προτεινόμενη ρύθμιση δημιουργούσε διαφορετική μεταχείριση μεταξύ φυσικών και ηλεκτρονικών καταστημάτων, καθώς συναλλαγές που μπορούσαν να εξοφληθούν με μετρητά στο φυσικό εμπόριο θα έπρεπε υποχρεωτικά να εξοφλούνται ηλεκτρονικά όταν πραγματοποιούνταν μέσω e-shop και courier.
- Αναλογικότητα του μέτρου: Επισημάνθηκε η ανάγκη ουσιαστικής τεκμηρίωσης της αναγκαιότητας μιας οριζόντιας απαγόρευσης πληρωμών με μετρητά, ακόμη και για συναλλαγές μικρής αξίας.
- Λειτουργικές και οικονομικές επιπτώσεις: Αναδείχθηκαν οι πρόσθετες τεχνικές, οργανωτικές και οικονομικές απαιτήσεις που θα μπορούσε να δημιουργήσει η εφαρμογή του μέτρου, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου.
- Δυνατότητα επιλογής των καταναλωτών: Τονίστηκε η σημασία διατήρησης εναλλακτικών τρόπων πληρωμής, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορετικές ανάγκες και προτιμήσεις των καταναλωτών.
- Διάλογος με την αγορά: Υπογραμμίστηκε η ανάγκη ουσιαστικής διαβούλευσης με τους εκπροσώπους του ηλεκτρονικού εμπορίου και τους υπόλοιπους εμπλεκόμενους φορείς πριν από την υιοθέτηση ρυθμίσεων με άμεσο αντίκτυπο στη λειτουργία της αγοράς.
Παράλληλα, ο GR.EC.A. προχώρησε σε δημόσια ενημέρωση και κάλεσμα συμμετοχής στη διαβούλευση, ενθαρρύνοντας τις επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου, τις εταιρείες ταχυμεταφορών, τους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών και τους υπόλοιπους εμπλεκόμενους φορείς να καταθέσουν τις δικές τους παρατηρήσεις και προτάσεις.
Με τις ενέργειες αυτές, ο Σύνδεσμος επιδίωξε να συμβάλει στον δημόσιο διάλογο με τεκμηριωμένες θέσεις, αναδεικνύοντας τις πραγματικές ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες του ελληνικού ηλεκτρονικού εμπορίου.
Τι ισχύει πλέον για τα ηλεκτρονικά καταστήματα
Με την απόσυρση της συγκεκριμένης διάταξης, δεν επέρχεται αλλαγή στο υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο για τις πληρωμές κατά την παράδοση μέσω courier.
Ειδικότερα:
- Η πληρωμή με μετρητά κατά την παράδοση παραμένει διαθέσιμη, σύμφωνα με τους ισχύοντες περιορισμούς.
- Τα ηλεκτρονικά καταστήματα μπορούν να συνεχίσουν να προσφέρουν στους πελάτες τους τη δυνατότητα αντικαταβολής.
- Δεν θεσπίζεται νέα υποχρέωση αποκλειστικής χρήσης ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής στις παραδόσεις μέσω courier.
- Εξακολουθεί να ισχύει ο γενικός περιορισμός για τις συναλλαγές λιανικής με ιδιώτες συνολικής αξίας 500 ευρώ και άνω, οι οποίες πρέπει να εξοφλούνται με κάρτα ή άλλο ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής.
Κατά συνέπεια, οι επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου δεν χρειάζεται να προχωρήσουν σε αλλαγές στη διαδικασία αντικαταβολής ή στις διαθέσιμες επιλογές πληρωμής του checkout τους εξαιτίας της συγκεκριμένης νομοθετικής πρότασης.
Μια σημαντική εξέλιξη για το ελληνικό ηλεκτρονικό εμπόριο
Η απόσυρση της διάταξης αποτελεί σημαντική εξέλιξη για τον κλάδο, καθώς διατηρεί τη δυνατότητα επιλογής τρόπου πληρωμής από τους καταναλωτές και αποτρέπει, στην παρούσα φάση, την επιβολή πρόσθετων υποχρεώσεων στις επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου και ταχυμεταφορών.
Παράλληλα, αναδεικνύει τη σημασία της δημόσιας διαβούλευσης και της ουσιαστικής συμμετοχής των εκπροσώπων της αγοράς στη διαμόρφωση του νομοθετικού πλαισίου.
Ο GR.EC.A. παραμένει σταθερά προσανατολισμένος στην προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και των σύγχρονων ηλεκτρονικών πληρωμών, υποστηρίζοντας παράλληλα την ανάγκη κάθε νέας ρύθμισης να λαμβάνει υπόψη την αναλογικότητα, την επιχειρησιακή πραγματικότητα και την ισότιμη αντιμετώπιση όλων των επιχειρήσεων.
Ο Σύνδεσμος θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις νομοθετικές πρωτοβουλίες που επηρεάζουν το ηλεκτρονικό εμπόριο, να παρεμβαίνει θεσμικά όπου απαιτείται και να ενημερώνει έγκαιρα τα μέλη του για κάθε σημαντική εξέλιξη.
