Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθετεί σήμερα μια νομοθετική πρόταση για την ενίσχυση της ζήτησης τεχνολογιών και προϊόντων χαμηλών εκπομπών άνθρακα που κατασκευάζονται στην Ευρώπη, υπό την ονομασία Industrial Accelerator Act. Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποσκοπεί στην τόνωση της εγχώριας παραγωγής, την ανάπτυξη των επιχειρήσεων και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υποστηρίζοντας παράλληλα τη μετάβαση της βιομηχανίας σε καθαρότερες και μελλοντικά έτοιμες τεχνολογίες. Η στρατηγική αυτή, η οποία φέρει τη σήμανση «Made in EU», στοχεύει να καταστήσει την Ευρώπη πρωταγωνιστή στην παγκόσμια πράσινη αγορά, διασφαλίζοντας ότι η οικονομική ανάπτυξη θα συνοδεύεται από περιβαλλοντική βιωσιμότητα και κοινωνική ευημερία για όλους τους πολίτες.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, η πράξη αυτή ευθυγραμμίζεται πλήρως με τις συστάσεις της έκθεσης Ντράγκι για την ενίσχυση της παραγωγικότητας. Όπως αναφέρουν τα διεθνή μέσα, η έγκριση της πρότασης έρχεται μετά από εβδομάδες έντονων διαβουλεύσεων και καθυστερήσεων, με τις τελικές αλλαγές στο κείμενο να πραγματοποιούνται κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή πριν από την υπογραφή. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει μέσω αυτής της στρατηγικής να θωρακίσει την ευρωπαϊκή βιομηχανική βάση απέναντι στον αυξανόμενο αθέμιτο παγκόσμιο ανταγωνισμό και την εξάρτηση από προμηθευτές εκτός ΕΕ. Στόχος είναι η αύξηση του μεριδίου της μεταποίησης στο 20% του ΑΕΠ της Ένωσης έως το 2035, ενισχύοντας την ανθεκτικότητα.
Στρατηγικές προτιμήσεις για τα ευρωπαϊκά βιομηχανικά προϊόντα
Η εφαρμογή της νομοθεσίας θα επικεντρωθεί αρχικά σε επιλεγμένους στρατηγικούς τομείς, όπως ο χάλυβας, το τσιμέντο, το αλουμίνιο, τα αυτοκίνητα και οι τεχνολογίες μηδενικών εκπομπών. Η νέα νομοθεσία εισάγει προτιμήσεις για προϊόντα χαμηλών εκπομπών άνθρακα και εγχώριας κατασκευής στις δημόσιες συμβάσεις, προκειμένου να ενισχυθεί η ζήτηση για βιομηχανικά προϊόντα στην ενιαία αγορά. Αυτό το μέτρο αποσκοπεί στο να προσφέρει στους επενδυτές την απαραίτητη εμπιστοσύνη, καθιστώντας τον καθαρό χάλυβα και άλλες πράσινες τεχνολογίες κεντρικό πυλώνα του μελλοντικού βιομηχανικού μοντέλου. Η στρατηγική χρήση των δημόσιων πόρων θα υποστηρίξει τις επενδύσεις εντός της Ένωσης, διασφαλίζοντας την οικονομική κυριαρχία και την ασφάλεια.
Παράλληλα, η απόφαση για το αν θα συμπεριληφθούν φιλικές τρίτες χώρες, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο ή η Ελβετία, στο πεδίο εφαρμογής των προτιμήσεων, έχει μετατεθεί για τους επόμενους έξι μήνες. Η καθυστέρηση αυτή σημαίνει ότι οι εν λόγω χώρες θα πρέπει να συνεχίσουν τις προσπάθειες πίεσης για να ενταχθούν στο ευνοϊκό καθεστώς προμηθειών της ΕΕ. Η Επιτροπή αναφέρει πως παραμένει προσηλωμένη στη διατήρηση των ανοιχτών αγορών, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχει αμοιβαιότητα στην πρόσβαση. Αυτό προσφέρει ίση μεταχείριση σε χώρες που επιτρέπουν στις ευρωπαϊκές εταιρείες να δραστηριοποιούνται ελεύθερα στις δικές τους αγορές, ενισχύοντας τη διεθνή συνεργασία.
Περιορισμοί στις επενδύσεις και επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων
Το Industrial Accelerator Act θεσπίζει αυστηρές προϋποθέσεις για μεγάλες ξένες άμεσες επενδύσεις που υπερβαίνουν τα 100 εκατομμύρια ευρώ σε στρατηγικούς τομείς της οικονομίας. Αυτές οι επενδύσεις θα πρέπει πλέον να αποδεικνύουν ότι δημιουργούν πραγματική αξία στην ΕΕ μέσω της μεταφοράς τεχνολογίας και γνώσης, καθώς και της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις τοπικού περιεχομένου. Επιπλέον, καθίσταται υποχρεωτική η διασφάλιση κατώτατου ορίου 50% για την απασχόληση Ευρωπαίων πολιτών, διασφαλίζοντας ότι η πρόσβαση στην ενιαία αγορά συνοδεύεται από οφέλη για την τοπική οικονομία. Με αυτόν τον τρόπο, η Ευρώπη προστατεύει τις κρίσιμες εφοδιαστικές της αλυσίδες και ενισχύει την οικονομική της ασφάλεια απέναντι σε τρίτες χώρες.
Επιπλέον, η πρόταση προβλέπει τη δημιουργία μιας ενιαίας ψηφιακής διαδικασίας αδειοδότησης, η οποία θα λειτουργεί ως κεντρικό σημείο επαφής για τη μείωση της γραφειοκρατίας. Η απλοποίηση αυτή κρίνεται απαραίτητη για την επιτάχυνση των έργων απανθρακοποίησης, εισάγοντας σαφή χρονικά όρια και την αρχή της σιωπηρής έγκρισης σε συγκεκριμένα στάδια της διαδικασίας. Η Επιτροπή προωθεί επίσης τις Περιοχές Βιομηχανικής Επιτάχυνσης για τη δημιουργία συμπλεγμάτων καθαρής μεταποίησης και τη διευκόλυνση των απαραίτητων υποδομών ενέργειας. Παρά τις ανησυχίες ορισμένων κρατών μελών για την πολυπλοκότητα των κανονισμών, η πρωτοβουλία στοχεύει στην παροχή ενός σαφούς πλαισίου που θα διευκολύνει την καινοτομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
