Τη σημαντική ψηφιακή απόκλιση μεταξύ των Ελλήνων πολιτών και των εγχώριων επιχειρήσεων αναδεικνύει η νέα έκθεση της Eurostat για το 2026. Σύμφωνα με τα στοιχεία, η Ελλάδα βρίσκεται στην κορυφή της ΕΕ, ισοβαθμώντας με την Εσθονία και τη Δανία, καθώς το 49% των χρηστών διαδικτύου χρησιμοποιεί generative AI. Παράλληλα, οι Έλληνες καταναλωτές καταγράφουν πολύ χαμηλό ποσοστό προβλημάτων στις online αγορές, με μόλις το 11% να δηλώνει σχετικές δυσκολίες. Η επίδοση αυτή αποτελεί τη δεύτερη χαμηλότερη επίδοση στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά την Πορτογαλία, προσφέροντας μια σταθερή βάση για την περαιτέρω ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου στη χώρα.
Στον αντίποδα, υστέρηση των επιχειρήσεων σε κρίσιμους δείκτες ψηφιακού μετασχηματισμού καταγράφεται στην ελληνική αγορά. Μόλις το 9% των εγχώριων επιχειρήσεων χρησιμοποιεί τεχνολογίες AI, την ώρα που ο ευρωπαϊκός μέσος όρος διαμορφώνεται στο 20%. Η εικόνα αυτή συνοδεύεται και από χαμηλή συμβολή των ηλεκτρονικών πωλήσεων στον κύκλο εργασιών, η οποία περιορίζεται στο 9%, τοποθετώντας τη χώρα στην προτελευταία θέση. Παράλληλα, το 3% της συνολικής απασχόλησης αφορά ειδικούς πληροφορικής, τοποθετώντας την Ελλάδα στη χαμηλότερη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης μαζί με τη Ρουμανία, γεγονός που επηρεάζει την ταχύτητα ενσωμάτωσης νέων λύσεων.
Η ψηφιακή εικόνα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων
Η υιοθέτηση σύγχρονων ψηφιακών λύσεων αποτελεί προτεραιότητα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με τις μεγάλες επιχειρήσεις να παρουσιάζουν την υψηλότερη διείσδυση. Το 53% των εταιρειών στην ΕΕ αγοράζει υπηρεσίες cloud computing, με το ποσοστό να ανέρχεται στο 85% για τις μεγάλες επιχειρήσεις. Οι τεχνολογίες αυτές χρησιμοποιούνται κυρίως για τη φιλοξενία συστημάτων email και την αποθήκευση αρχείων. Ταυτόχρονα, το 72% του συνόλου των επιχειρήσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει φτάσει σε βασικό επίπεδο ψηφιακής έντασης το 2025. Στόχος παραμένει η ενίσχυση αυτής της επίδοσης για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέχρι το τέλος της δεκαετίας.
Η κυβερνοασφάλεια αναδεικνύεται σε κρίσιμο ζήτημα για τις επιχειρήσεις, καθώς το 22% εξ αυτών αντιμετώπισε σχετικά περιστατικά το 2024. Το 93% των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων χρησιμοποιεί τουλάχιστον ένα μέτρο ICT security, όμως η Ελλάδα καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη με 72%. Παράλληλα, το 30% των επιχειρήσεων στην ΕΕ χρησιμοποίησε ICT συστήματα για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας ή των υλικών το 2025. Χώρες όπως το Βέλγιο και η Δανία καταγράφουν τις υψηλότερες επιδόσεις στην υιοθέτηση αυτών των πράσινων ψηφιακών λύσεων, προωθώντας τη βιωσιμότητα μέσω της τεχνολογικής καινοτομίας.
Ανισότητες στις ψηφιακές δεξιότητες των πολιτών
Η χρήση του διαδικτύου στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σχεδόν καθολική, με το 93% των ανθρώπων να συνδέεται τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα. Ωστόσο, τα στοιχεία αναδεικνύουν ότι το 40% των Ευρωπαίων πολιτών στερείται βασικών ψηφιακών δεξιοτήτων, γεγονός που δείχνει το μέγεθος του ψηφιακού χάσματος. Η ευρωπαϊκή στρατηγική έχει θέσει ως στόχο το 80% του πληθυσμού να διαθέτει τουλάχιστον βασικές ψηφιακές δεξιότητες σε πέντε περιοχές ικανοτήτων έως το 2030. Η Ολλανδία και η Ιρλανδία καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά δεξιοτήτων, ενώ η εκπαίδευση παραμένει κεντρικός πυλώνας για την επίτευξη των στόχων της ψηφιακής δεκαετίας.
Η θέση του ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ευρώπη ενισχύεται σταθερά, με το 78% των ανθρώπων να δηλώνει ότι αγόρασε online το 2025. Τα είδη ένδυσης και οι συνδρομές σε streaming αποτελούν τις δημοφιλέστερες επιλογές, όμως ένας στους τρεις χρήστες εξακολουθεί να αντιμετωπίζει προβλήματα στις online αγορές του. Το 78% των ανθρώπων στην ΕΕ που πραγματοποιούν ψηφιακές συναλλαγές αναφέρουν συχνά καθυστερήσεις στην παράδοση ή τεχνικές δυσλειτουργίες στις πλατφόρμες. Η Μάλτα και η Ολλανδία καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά τέτοιων περιστατικών, υπογραμμίζοντας τις προκλήσεις που παραμένουν στη διαχείριση της ψηφιακής εφοδιαστικής αλυσίδας και της εμπειρίας του καταναλωτή.
Η χρήση generative AI στην Ευρώπη
Η χρήση generative AI tools διευρύνεται στην Ευρώπη, με το 35% των χρηστών του διαδικτύου να ενσωματώνει τέτοιες εφαρμογές το 2025. Η συχνότερη χρήση αφορά ιδιωτικούς σκοπούς στο 27%, ενώ το 16% αφορά επαγγελματική χρήση και το 10% την εκπαίδευση. Η τάση αυτή δείχνει τη γρήγορη διάδοση των generative AI tools, ειδικά στις νεότερες ηλικίες. Οι χρήστες ηλικίας 16 έως 24 ετών καταγράφουν ποσοστό χρήσης 65%, γεγονός που αποτυπώνει την ταχύτητα υιοθέτησης των νέων εργαλείων από τη νέα γενιά. Το 27% αφορά ιδιωτικούς σκοπούς χρήσης, γεγονός που επιβεβαιώνει την ενσωμάτωση της τεχνολογίας στην καθημερινή επικοινωνία.
Παραμένει επίσης έντονη η ανισορροπία φύλου στον τομέα της πληροφορικής, παρά την αύξηση του συνολικού αριθμού των εργαζομένων. Το 2025, περισσότεροι από 10 εκατ. άνθρωποι στην ΕΕ εργάζονταν ως ICT specialists, αποτελώντας το 5% της συνολικής απασχόλησης. Ωστόσο, το 81% των ειδικών αυτών είναι άνδρες, έναντι μόλις 19% γυναικών, στοιχείο που υποδεικνύει την ανάγκη για περαιτέρω συμπερίληψη. Η ΕΕ έχει θέσει ως επίσημο στόχο μια πιο ισορροπημένη συμμετοχή ανδρών και γυναικών έως το 2030, επιδιώκοντας ταυτόχρονα την απασχόληση 20 εκατομμυρίων ειδικών στον τομέα της πληροφορικής και των επικοινωνιών.
