Στα 2,887 τρισ. δολάρια έφθασαν οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες του 2025, σύμφωνα με στοιχεία του Stockholm International Peace Research Institute, αυξημένες κατά 2,9% σε πραγματικούς όρους σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Το ποσό αντιστοιχεί στο 2,5% του παγκόσμιου ΑΕΠ, το υψηλότερο ποσοστό από το 2009, ενώ το SIPRI αναφέρει ότι το 2025 ήταν η ενδέκατη συνεχόμενη χρονιά αύξησης των στρατιωτικών δαπανών παγκοσμίως, παρά τη μικρή υποχώρηση των σχετικών δαπανών στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι ΗΠΑ, Κίνα και Ρωσία παρουσίασαν τις μεγαλύτερες δαπάνες, με συνολικό ποσό περίπου 1,48 τρισ. δολάρια, ενώ οι ΗΠΑ, η Κίνα, η Ρωσία, η Γερμανία και η Ινδία κάλυψαν από κοινού το 58% του παγκόσμιου συνόλου. Οι ΗΠΑ διατήρησαν την πρώτη θέση με 954 δισ. δολάρια, ποσό μειωμένο κατά 7,5% έναντι του 2024, καθώς, σύμφωνα με το SIPRI, δεν εγκρίθηκε νέο πακέτο στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία μέσα στο 2025, σε αντίθεση με τα τρία προηγούμενα χρόνια.
Ευρώπη και Ασία με τις μεγαλύτερες αυξήσεις
Στην Ευρώπη, όπου η έκθεση περιλαμβάνει και τη Ρωσία με την Ουκρανία, οι στρατιωτικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 14% και διαμορφώθηκαν στα 864 δισ. δολάρια. Το SIPRI συνέδεσε την αύξηση 14% στην Ευρώπη με τον πόλεμο μεταξύ Μόσχας και Κιέβου, αλλά και με την επιδίωξη μεγαλύτερης ευρωπαϊκής αυτάρκειας στην άμυνα. Ερευνητής του Ινστιτούτου ανέφερε ότι οι δαπάνες των 29 ευρωπαϊκών μελών του ΝΑΤΟ αυξήθηκαν με τον ταχύτερο ρυθμό από το 1953, εν μέσω πίεσης προς τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ να ενισχύσουν τη συνεισφορά τους στη συμμαχία.
Τα 29 ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ δαπάνησαν συνολικά 475 δισ. ευρώ το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία του SIPRI. Το Ινστιτούτο συνδέει την αύξηση και με ανησυχίες για τον ρόλο των ΗΠΑ ως αξιόπιστου εταίρου στο ΝΑΤΟ, μετά την έναρξη της δεύτερης θητείας του Donald Trump. Η Ελλάδα παρέμεινε μεταξύ των χωρών με υψηλές αμυντικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, με 8,4 δισ. δολάρια το 2025 και αύξηση 5,6% σε πραγματικούς όρους, ενώ το ποσό αντιστοιχούσε στο 3% του ελληνικού ΑΕΠ.
Γερμανία και Ισπανία αύξησαν τις δαπάνες
Σύμφωνα με το SIPRI, η Ελλάδα βρέθηκε στην 34η θέση παγκοσμίως σε απόλυτες στρατιωτικές δαπάνες. Η Γερμανία κατατάχθηκε τέταρτη παγκοσμίως, με αύξηση 24% και δαπάνες 114 δισ. δολαρίων, ενώ είχε το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών του ΝΑΤΟ. Η Ισπανία αύξησε τις δαπάνες της κατά 50%, στα 40,2 δισ. δολάρια, ξεπερνώντας το 2% του ΑΕΠ για πρώτη φορά μετά το 1994, ενώ το Βέλγιο κατέγραψε αύξηση 59% το 2025.
Οι δαπάνες Ρωσίας και Ουκρανίας κινήθηκαν σε υψηλά επίπεδα ως ποσοστό των εθνικών οικονομιών τους. Η Ρωσία αύξησε τις στρατιωτικές δαπάνες της κατά 5,9%, στα 190 δισ. δολάρια, ποσό που αντιστοιχούσε στο 7,5% του ΑΕΠ της. Η Ουκρανία αύξησε τις δαπάνες της κατά 20%, στα 84,1 δισ. δολάρια, ή περίπου 40% του ουκρανικού ΑΕΠ. Ερευνητής του Ινστιτούτου ανέφερε ότι το μερίδιο των στρατιωτικών δαπανών στις κρατικές δαπάνες έφθασε σε ιστορικά επίπεδα και στις δύο χώρες.
Μέση Ανατολή με οριακή αύξηση δαπανών
Στη Μέση Ανατολή, οι στρατιωτικές δαπάνες αυξήθηκαν οριακά κατά 0,1%, στα 218 δισ. δολάρια. Η Σαουδική Αραβία αναφέρεται πως είχε τις μεγαλύτερες δαπάνες στην περιοχή, με 83,2 δισ. δολάρια και ετήσια αύξηση 1,4%. Το Ισραήλ ακολούθησε με 48,3 δισ. δολάρια το 2025, ποσό μειωμένο κατά 4,9%, με το SIPRI να συνδέει τη μείωση με προσωρινή αποκλιμάκωση στη Γάζα μετά την εκεχειρία του Ιανουαρίου 2025. Για το Ιράν, οι επίσημες δαπάνες μειώθηκαν 5,6%, στα 7,4 δισ. δολάρια σε πραγματικούς όρους.
Στην Ασία και την Ωκεανία, οι δαπάνες έφθασαν τα 681 δισ. δολάρια, με αύξηση 8,1% έναντι του 2024. Η Κίνα δαπάνησε περίπου 336 δισ. δολάρια, καταγράφοντας την 31η συνεχόμενη ετήσια αύξηση, με το SIPRI να αναφέρει ότι η αύξηση συνδέεται με τον στόχο εκσυγχρονισμού των ενόπλων δυνάμεων έως το 2035. Παράλληλα, η πολιτική της Κίνας στην περιοχή αναφέρεται ως παράγοντας που επηρεάζει τις επιλογές άλλων χωρών.
Ασία και Ωκεανία σε αυξημένες δαπάνες
Η Ιαπωνία αύξησε τις στρατιωτικές δαπάνες της κατά 9,7%, στα 62,2 δισ. δολάρια, με το ποσοστό επί του ΑΕΠ να φθάνει στο 1,4%, το υψηλότερο επίπεδο από το 1958. Η Ταϊβάν αύξησε τις δαπάνες της κατά 14,2%, στα 18,2 δισ. δολάρια, ποσό που αντιστοιχεί στο 2,1% του ΑΕΠ της. Η Ινδία κατέγραψε δαπάνες 92,1 δισ. δολαρίων, αυξημένες κατά 8,9%, ενώ η Αφρική εμφάνισε συνολική αύξηση 8,5%, στα 58,2 δισ. δολάρια.
Για το 2026, αναφέρεται ότι η αύξηση των στρατιωτικών δαπανών πιθανότατα θα συνεχιστεί, επικαλούμενο τις τρέχουσες κρίσεις και τους μακροπρόθεσμους στόχους πολλών κρατών. Σύμφωνα με τα στοιχεία, το αμερικανικό Κογκρέσο έχει ήδη εγκρίνει άνω του 1 τρισ. δολαρίων για αμυντικές δαπάνες το 2026, καθώς ο πόλεμος με το Ιράν εισέρχεται στον τρίτο μήνα του και κοστίζει περίπου 1 δισ. δολάρια την ημέρα. Για το 2027, η κυβέρνηση Trump προτείνει αμυντικό προϋπολογισμό 1,5 τρισ., εφόσον εγκριθεί από το Κογκρέσο.
