Οι παγκόσμιες επενδύσεις στον τομέα των καθαρών καυσίμων θα πρέπει να τετραπλασιαστούν έως το 2030 για να επιτευχθούν οι διεθνείς φιλοδοξίες, σύμφωνα με τη νέα έκθεση που δημοσίευσε το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ (WEF). Η έρευνα υπογραμμίζει ότι τα κεφάλαια πρέπει να αυξηθούν από τα περίπου 23 δισεκατομμύρια ευρώ (25 δισεκατομμύρια δολάρια) που είναι σήμερα, σε περισσότερα από 92 δισεκατομμύρια ευρώ (100 δισεκατομμύρια δολάρια) ετησίως. Η έκθεση, με τίτλο «Fuelling the Future: How Business, Finance and Policy can Accelerate the Clean Fuels Market», η οποία εκπονήθηκε σε συνεργασία με την Bain & Company, καθορίζει τα μέτρα πολιτικής, επιχειρηματικότητας και χρηματοδότησης που απαιτούνται ώστε να μετατραπούν οι παγκόσμιοι στόχοι σε αξιόπιστα, οικονομικά βιώσιμα έργα.
Τα καθαρά καύσιμα –κυρίως υγρά ή αέρια καύσιμα που κυμαίνονται από βιοκαύσιμα έως παράγωγα υδρογόνου και ορυκτά καύσιμα χαμηλότερου άνθρακα– αναδεικνύονται σε βασικό συστατικό της ενεργειακής μετάβασης. Σύμφωνα με την έκθεση, προσφέρουν στις χώρες έναν τρόπο να ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια, να υποστηρίξουν θέσεις εργασίας στη βιομηχανία και την ύπαιθρο, και να μειώσουν τις εκπομπές στις μεταφορές και τη βιομηχανία. Καθώς τα υγρά και αέρια καύσιμα καλύπτουν σήμερα το 56% της παγκόσμιας ενέργειας, η έρευνα δείχνει πώς οι επενδύσεις στον τομέα μπορούν να αξιοποιήσουν και να ενισχύσουν τα υφιστάμενα συστήματα και υποδομές, ξεκλειδώνοντας βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη.
Αξιοποίηση υφιστάμενων υποδομών και αύξηση φιλοδοξίας
Ο Roberto Bocca, Επικεφαλής του Κέντρου Ενέργειας και Υλικών του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, δήλωσε ότι τα καθαρά καύσιμα αντιπροσωπεύουν μια σημαντική οδό για την προώθηση της βιωσιμότητας, ενώ συνεχίζουν να παρέχουν την ενέργεια που απαιτείται από το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η νέα έρευνα δείχνει ότι η βιομηχανία καθαρών καυσίμων μπορεί να χτίσει πάνω στις υφιστάμενες υποδομές για να προσφέρει διαρκή περιβαλλοντικά οφέλη παράλληλα με οικονομική αξία. Παρόλο που τα καθαρά καύσιμα αποτελούν σήμερα μόλις λίγο πάνω από το 1% των παγκόσμιων επενδύσεων καθαρής ενέργειας, η φιλοδοξία αυξάνεται, όπως φαίνεται από πρωτοβουλίες όπως η δέσμευση «Belém 4x».
Μέσω της πρωτοβουλίας «Belém 4x», περισσότερες από 25 χώρες δεσμεύτηκαν κατά τη διάρκεια της COP30 να τετραπλασιάσουν την παραγωγή και τη χρήση καθαρών καυσίμων έως το 2035. Η έκθεση σημειώνει ότι η επίτευξη αυτής της φιλοδοξίας θα απαιτήσει συντονισμένη δράση σε επίπεδο πολιτικής, χρηματοδότησης και βιομηχανίας. Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια μεγαλύτερη δεξαμενή βιώσιμων έργων που θα αποφέρουν αποδόσεις στους επενδυτές και μακροπρόθεσμη αξία στις εθνικές οικονομίες. Η Cate Hight, εταίρος στον τομέα Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Bain & Company, επεσήμανε ότι τα τελευταία χρόνια το ερώτημα μεταξύ των ηγετών του κλάδου έχει εξελιχθεί από το «αν» θα πρέπει να επενδύσουν, στο «πώς και πότε».
Στρατηγικές για την υπέρβαση των εμποδίων
Σύμφωνα με την Hight, όσοι επιτυγχάνουν να παράγουν αξία επανεξετάζουν τον τρόπο προσέγγισης των έργων, εστιάζοντας στους πελάτες, υιοθετώντας ευελιξία και συνεργασίες, και μετριάζοντας τον επενδυτικό κίνδυνο. Παρά το αυξανόμενο ενδιαφέρον, πολλά έργα καθαρών καυσίμων εξακολουθούν να δυσκολεύονται να προχωρήσουν λόγω του υψηλού αρχικού κόστους, της αβέβαιης ζήτησης, των κατακερματισμένων αλυσίδων αξίας και των άνισων περιφερειακών περιβαλλόντων πολιτικής. Η αντιμετώπιση αυτών των εμποδίων θα απαιτήσει προβλέψιμες πολιτικές βάσει απόδοσης, καλά σχεδιασμένους μηχανισμούς μερισμού κινδύνου μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, και στενότερη συνεργασία στις αλυσίδες αξίας για την καλύτερη ευθυγράμμιση προσφοράς και ζήτησης.
Αυτές οι προσεγγίσεις θεωρούνται απαραίτητες για να βοηθήσουν περισσότερα έργα να φτάσουν στο στάδιο της επένδυσης και να οικοδομήσουν μια σταθερή δεξαμενή εμπορικά βιώσιμων και περιφερειακά προσαρμοσμένων ευκαιριών. Η ανάλυση της έκθεσης βασίζεται σε λεπτομερή τεχνική και οικονομική μοντελοποίηση, διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες και συνεισφορές από περισσότερους από 30 οργανισμούς που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία Future of Clean Fuels του Φόρουμ. Εξετάζεται ένας ευρύς ορισμός των καθαρών καυσίμων, που περιλαμβάνει υγρά βιοκαύσιμα, βιοαέρια, ορυκτά καύσιμα χαμηλότερου άνθρακα, συνθετικά καύσιμα και άλλα παράγωγα υδρογόνου. Η έκθεση περιλαμβάνει περιπτωσιολογικές μελέτες από τη Λατινική Αμερική, την Ευρώπη και τη Νοτιοανατολική Ασία.
Οι μελέτες αυτές καταδεικνύουν πώς τα έργα έχουν αντιμετωπίσει τις προκλήσεις πολιτικής, χρηματοδότησης και τεχνολογίας. Το έργο αυτό αποτελεί μέρος των ευρύτερων προσπαθειών του Φόρουμ για την κινητοποίηση της ζήτησης και την κλιμάκωση των λύσεων μέσω πλατφορμών όπως η πρωτοβουλία Future of Clean Fuels, η First Movers Coalition, το Airports of Tomorrow και η πρωτοβουλία Transitioning Industrial Clusters. Η 56η Ετήσια Συνάντηση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ θα πραγματοποιηθεί από τις 19 έως τις 23 Ιανουαρίου 2026 στο Νταβός-Κλόστερς της Ελβετίας, συγκεντρώνοντας ηγέτες από επιχειρήσεις, κυβερνήσεις και την κοινωνία των πολιτών υπό το θέμα «A Spirit of Dialogue».
